Noodzakelijk activisme
Onlangs was ik bij de promotie van dr. Van der Steen, die in haar onderzoek met een MRI in staande en liggende positie, in beeld bracht wat er met de baarmoeder en andere inwendige organen gebeurt bij vrouwen met- en zonder verzakking. Het is 2025, en tot nu toe was dat dus blijkbaar niet bekend. Het zette mij aan het denken over wat we eigenlijk allemaal nog niet weten over heel veel problemen die ik dagelijks in de spreekkamer zie.
Hoe komt het dat er nog steeds geen medicijn is tegen endometriose, een ziekte waar één op de tien vrouwen aan lijdt? We kunnen de ziekte alleen deels onderdrukken met hormonen en als het heel erg is kunnen we proberen zo veel mogelijk weg te halen met een operatie, waarbij dan vaak stukken darm, eierstok of een baarmoeder moet worden verwijderd. Hoe ontstaat een vleesboom en zouden er ook medicijnen zijn (of kunnen worden ontwikkeld) die het ontstaan ervan kunnen voorkomen? We weten dat PMS en PMDD (ernstige lichamelijke – en stemmingsklachten in de tweede helft van de cyclus) iets met hormonale schommelingen te maken heeft, maar hoe zit dat precies? Waarom hebben niet alle vrouwen daar last van, aangezien alle vrouwen met een cyclus hormoonschommelingen hebben? Waarom helpt een anticonceptiepil wel bij de één en niet bij de ander? Waarom weten we nog steeds niet precies hoe de veelvoorkomende huidziekte lichen sclerosus van de vulva ontstaat? Ook deze ziekte kunnen we alleen met een hormoon crème onderdrukken, maar niet genezen, en ondertussen groeit bij een deel van de vrouwen de vagina bijna helemaal dicht en drie procent van hen krijgt schaamlipkanker. Misschien gaat er geen geld voor onderzoek naartoe omdat deze ziekte vooral vrouwen boven de vijftig treft, en die hoeven toch geen seks meer te hebben.
Sorry, ik word cynisch.
In mij schuilt een activist, terwijl ik eigenlijk een hekel heb aan activisme, want dan pretendeer je complexe thema’s geheel te kunnen overzien en een kant te kunnen kiezen. Toch is activisme nodig. Mijn collega’s Astrid Vollebregt en Judith Huirne hebben het gebrek aan kennis over vrouwspecifieke gezondheid in 2023 op de politieke agenda weten te krijgen en deze zomer publiceerde het ministerie van VWS de “nationale strategie vrouwengezondheid”. Een stap voorwaarts, maar helaas ontbreekt nog passende financiering of concrete actie.
In 2022 begon ik met het schrijven van columns voor het Friesch Dagblad. Mijn doel was taboes te doorbreken, bewustzijn te creëren en vrouwen kennis te geven over hun eigen lichaam. Ik heb mijn best gedaan. Nu eindig ik mijn laatste column in de hoop dat het volgende cabinet boter bij de vis doet, zodat columns als de mijne in de toekomst niet meer nodig zijn.